Info
Het bestuur van de Waageboewesj Buurt Sjteivig bestaat uit:
• Thei Wessels, voorzitter
• Nicole Jutten, Secretaris
• Nicole Klinkers, Penningmeester
• David Janssen en Eva Wijnen, Bestuursleden
Historie
Hie-ònger volg ein sjtökske histoorie van de buurt. Dat is lang niet kòmpleet, went dat is neit muigelik. Van d'n einen kantj òmdat van vereinigingsnootuule en dat saort zaakes oet de histoorie bekans niks is trök te vènje, van d'n angere kantj òmdat de ruumte op dees saite dao te beperk veur is.
Veur dit "euverzich in voogelvluch" sjprouke veer ònger angere mit Zef Daniëls en Jeu Wessels. Twee auwd-gedeinde, die flink get jäörkes höbbe mitgeloupe en de Sjteivigger vastelaovend kènne es geinen angere. Zet woort al direk nao d'n oorlog besjtuurslid en Jeu in 1952. Wie kolleega-besjtuurslid Loe Schmeits Marotte-prins woort, noum Jeu laater de veurzittesj-haamer van 'm euver.
Ze herinnere zich allebei nog goud de luu, die véúr hun in 't buurtbesjtuur aan de tuikes trokke. Daobie valle dan naame es: Wullem ("Taake") Daniëls, Piejaerke Tummers, Wullem en Herman Bronneberg, Math Dieteren, Baer Wessels, Harie van de Bergh, Baer Jaspers en Tinus Dols. Wie in 1932 door de gemeinteraod besjlaote woort de maskerade te verbeie noume die van de Sjteivig 't veurtouw òm tóch eine optoch te laote trèkke door Zitterd. Oet dit "Optochkommitee 1932" òntsjtònge nog datzéltde jaor "De Aanhauwtesj", woovan Tinus Dols ouch eine oprichter waar.
Door dees gebeurtenisse waar Nol Wijnhoven oet de Veursjtad vastelaovesprins van 1931 t.m.1933.
In de jaore véúr d'n oorlog woorte de waages van de buurt geboewd in de tummerwirkplaatsj van Sjang Bronneberg oppe Bergsjtraot. Ouch in de dao-op volgende jaore woort vööl getummerd, geplek en gevert op plaatsje in die sjtraot. Zo wie in de vaart bie Naerd Dieteren, bie Nölke Rutten (kaole-groothanjel), Math Dieteren (expedisie-bedriet), Wesseling (auto-sjlooperie) en Ed Heiligers (tabakgroothanjel).
Gewuild engesjwèt In de jaore vief tig trokke de waageboewesj nao de Sjteivig zelf, woo doe nog plaatsj waar. Ruumtes woo doe gewuild en gesjwèt woort (en zich natuurlik ouch eine sjteevige woort gedrònke!) ware ònger angere de boerderieje (of waat dao nog van euver waar) van Bergmans en Bisschops, in de vaart bie Jupke Houben en in de fitse-wirkplaatsj van Kamps. De òmsjtenj in die vruiger wirkplaatsje ware lang neit zoo goud (en zoo werm!) es allewiele. Zoo herinnere Zef en Jeu zich dat bie Naerd Dieteren in de vaart aan de Bergsjtraot mer gedeiltelik euverdèk gewirk koosj waere. òm zich aaf en toe ein handj te kènne werme (de wènjtesj sjiene doe vööl sjtranger te zeen gewaes es allewiele!), maagde de wirkesj van tied tot tied gebroek make van ein (aope) koksmanj! Ouch op anger plaatsje woort dèks vööl kauwen eelenj gelee. Zoo gebeurde 't mee es èns dat bie gevreur van eine graad of twelf 't papier oppe draod van de waages geplek moosj waere. Sangerdaags hòng datzelfde papier aevel weier langs de waage aaf en koosj me obbenuu beginne. E mesjiens get sjterker verhaol is dat de verfbeusjtele in de verf-pot ware vasgevraore en dat me ze mer mit de allergrootste muite los koosj kriege. 't Waar ouch d'n tied dat nachte doorgewirk moosj waere en dat de wirkesj oet de buurt sòndessjmörges eesj nao de vruimès van zös oere in de Groote Kirk gònge, gauw ein bòtterham mit sjpek en eier oute en doe direk weier aan 'm moosjte òm de waage oppe tied veur d'n optoch vaerdig te höbbe.
Prieze
Kauwen eelenj koosjte 't entesjasme aevel neit tempere. Zeeker es dao eesjte prieze (eere-prieze hauw me in daen tied nog neit) taegeneuversjtònge. Dan ware die van de Sjteivig zoo greutsj wie eine pin. Zoo haolde de buurt beveurbeeld de hoogste eer in de jaore 1952, 1954 (in 1953 trok geinen optoch vanwaege de waatersnoodramp), 1955 en 1956. In die periode koosj gein anger buurt aan de Sjteivig tippe! 't Waar ouch d'n tied dat de Sjteivig gereegeld in de prieze voul mit 't sjoonste sjpan paerd. Pas laater zoue de waages door traktesj getrokke waere.
't Boewe van waages waar in vruiger jaore min of mee ein" geheim" zaak. Woo de wirkesj mit òmgang ware, bleef zoolang en zoovööl muigelik veur de boetewelt (laes: anger buurte) verbòr-ge. Zoo herinnert Zef Daniëls zich nog dat, es in de wirkplaatsj van Bronneberg aan de waage woort gesjoesterd, de paort nao de oprit mit latte en papier waar toegenaegeld en toegeplek. Hae hòng dao oere ròndj òm toch mer get van de waage te kènne zeen. Es hae dan èns nao bènne woort geroupe òm eine pot verf te haole of naegel veur de tummerluu aan te reike, waar hae de keuning te riek.
De sjoonste waages oet de vruigere tied ware zeker de Sjteivigger sjimmie en't Sjteivigger sjipke en -neit te vergaete- "Hulde aan de Nònnevot". Volges Zef en Tjeu d'n eesjte "bewaegbare" waage, dae door de sjtraote van Zitterd trok. Mit zeer vööl plezeier dènke ze ouch trök aan de waage" 't Euverdèk Sjwömbad", begin jaore zestig. Dao zout pas laeven in! Vanaaf de wipplank (de tòng van ein groot mansfegoer) sjprònge allerlei verkleide "sjoonsjprèngesj" nao ònger. De luu langs de kantj louge kròmp van 't lache. Neit in de lèste plaatsj door't huumooristies kòmmentaar van eine (ònzichbare) versjlaaggaever. Zoo wied veer höbbe kènne naogaon, mòt Sjang Bronneberg (dae van de tummerwirkplaatsj dus) eine van de lèste veur-oorlogse veurzittesj van de buurt zeen gewaes. Hae woort (waars-jienlik in 1927) opgevolg door Piejaer(ke) Tummers. Veur de buurt Sjteivig, mer ouch veur Zitterd, ein leegendaariese fegoer! Tössje de bedrieve door waar de veurzittesjhaamer korten tied in henj van Harie Hermans en noum Loe Schmeits'm in 1952 euver. Wie dae aevel in datzelfde jaor prins woort, fungeierde Nou Dirks es waornummer. Joep Joosten waar ouch e jaor veurzitter, in 1955 opgevolg door Jeu Wessels. Dae leidde de buurt tot 1970. 't Is in deeze tied dat eine waage geboewd woort dae ònger d'n optoch bezat moosj waere door muuzekante. Dees luu kreege zodanig de sjmaak te pakke dat zie ein kapel oprichde, die get laater de naam "Hel en Valsj" kreeg. In 1975 woort verhoes nao de Optochhal. De waages die de Sjteivig boewde ònger veurzittersjap van No Dirks woorte gekarakteriseierd door de buurt-kapel, die ummer ein biepassende rol sjpeelde, op of veur de waage. In 1983 begoosj ein ganse nuu klup van boewesj mit de prolongaase van de buurttradiese. Veurzitter woort Hub Dirks, dae saame mitJos Limpens, Joep van Naer en Jo Bormans de kar gòng trèkke. òndanks 't feit dat de aanwas van boewesj van oet de buurt trök leip, höbbe dees jònges saame mit vööl vrunj zo wie: Jan Otermans, Hans van Mierio en Thijs Jacobs, d'r veur gezörg dat de Sjteivig in de jaore tachtig ouch ummer dao waar. In 1990 noum Thei Wessels de veurzittesjhaamer van Hub Dirks euver in naovolging van ziene pap Jeu. In dit jaor woort veur 't eesj saer 1956 weier eine erepries gehaold, noe in de midde-klasse waages. In 1991 gòng d'n optoch vanwaege de Golfoorlog neit door. In dit sezoen woort ein autobös aangesjaf die gans vanoet de buurt gefinanseierd woort. Hie-oet bliek dat 't waag-eboewe nog ummer laef en dat de waageboewesj maage raekene op eine grote sjteun vanoet ein van Zittesj auwdste buurte.
Buurtvergaaderinge
Natuurlik gebeurde d'r in die aafgeloupe 111 jaor nog vööl en vööl mee. De buurtvergaaderinge in de kaffees (mit eemes, dae op einen trèkzak sjpeelde en eemes dan oppe biljart e leidje zòng) ware zeer geleif en aafgelaa vol. Me sjpichde zich dao al daag vanteveure op. Bekènd waar ouch 't Sjteivigger auw wieverbal in Ober Bayem (laater in Hotel de Sjwaan aan de Sjtaase) en de zittinge van de buurt. Jaomergenòg höbbe veer neit de ruumte òm dao nog oetvuieriger op in te gaon.
Waal wille veer uch nog deilgenoot make van en sjtökske vreigel in de buurt. Dat heurde d'rd'r-ouch in dae tied d'r- bie wie, laote veer zèGGe, de Sjteivigger geis bie de Zittesje vastelaovend. Geer mòt weite dat 't besjtuur van de Sjteivig in daen tied neit allein aktief waar in de vastela-ovestied, mer ouch es d'r get angesj gevierd woort. Wie priesterfeeste beveurbeeld. Of gouwe broelufte. Zoo woort direk nao d'n oorlog 't viftig-jäörig trouwfees gevierd van 't Sjteivigger paar "Houtekit". Wie gebroekelik ware de veurbereijinge dao-op in henj van ein feeskommitee (de luu mit de sjlupjes!) en e wirkkommitee (de luu, die 't verseieringswerk moosjte doon).Wie 't tees in volle gang waar en de buurt nao de kattee van Taat L'Ortye (houk Veursjtad en Riekswaeg) trok òm zich dao eine gouwen oppe lamp te sjödde, koum d'n heibel.
Waat waar 't geval?
Anger beier
De "sjieke" (dus die van 't teeskommitee) krege bie Taat beier oet eine angere kraan es die van 't wirkkommitee! De wirkesj krege naamelik zogenaamp laagerbeier te drènke en die mit de sjlupjes en d'n hoogen houd maagde hunne (òngetwieteld groote) doosj lesse mit baeter beier!
Dat zat natuurlik vööl kaod bloud. De vreigelleip zelts zóó hoog op, dat de Sjteivig oetein veil in twee sjtökker: noord en zuid. Oet daen tied dateiert ouch de "sjtriedkreet": "Noord en Zuid, de pòkkel (Piejaer Tummers, red.) eruit...".
Vastelaoveskezèt
In 1959 brach de buurt Sjteivig ein eige vastelaoveskezèt oet, ànger de naam "Tössje Sjtaase en Keutelbaek". Vanwaege de kànkurrensj van dat blaad veur de
Pappegey, ware de Marotte dao natuurlik neit zoo euver te sjpraeke.
Vors Marot, Wil Heuts zeeliger gedanke, prebeierde 't "ànheil" nog te veurkàmme, mer hauw dao gein sukses mit. Bie drökkerie Hamers oppe Sjteivig rolde dit, toch waal uuniek, blaad van de paesje.
Noe hauw (haet?) de Sjteivig de naam nogal èns dwaesj te wille liGGe es 't in Zitterd àm vastelaovend gàng. Toch waar 't in 1959 neit d'n eesjte keer dat de Pappegey kànkurrensj kreeg.
Oet 't destieds in Zitterd versjienend blaad "Katholieke Waarheidsvriend" bliek dat ouch in ...1893 al ein "alternatief Pappegey" in Zitterd (bekans) 't leich zoug. Dat blaad heisjde: "De Lamaeker, nuuj Vastenaoventsgazet". Oetgeraekend in 't jaor dat de Sjteivig de Zittesjen optoch (geer laes dao mee euver in dit jubbeleiembuikske!) moosj " redde". 't Is neit mit zeekerheid te zèGGe, mer 't zou kènne dat ouch doe de Sjteivig al get mit die vastelaoveskezèt te make hauw.
Wie 't ouch maag zeen: de versjiening van "De Lamaeker" gàng 99 jaor gelee op 't allerlèste memènt neit door. Toch koum d'r dat jaor, naeve de Pappegey, nog ein anger vastelaoveskezèt oet: "Vrouw Schnouck". 't Waar, wie oet 't bouk, dat versjeen bie gelaeg van 't 99-jäörig besjtaon van de Marotte,
bliek "een geïllustreerde vastenavondskrant," mit revue euver het staedeke
Sittard". Oetgaever waar ...
De Katholieke Waarheidsvriend. Pikant detaij hie-bie waar nog dat dees vastelaoveskezèt al in de mörge van vastelaovesmaondig àm 11.11 oer verkriegbaar waar en dat de Pappegey pas vanaaf drie oer in de middig woort verkoch!!